Regionaal Archief Tilburg, toegangsnummer 1433, Charterverzameling Oisterwijk, inv. nr. 200
15 augustus 1390
Akte van paalscheiding, door Johanna, hertogin van Brabant, houdende vaststelling van de grenzen van de gemeint van Oisterwijk aan de zijde van Oirschot en Middelbeers.
Iehanne, bi der gracien Goids hertoghinne van Luccemborch, van Lothrike, van Brabant ende van Lymborch, marcgrevynne des Heylichs Riics, doin cont allen luden dat, want wii overmids alsulken tebat, twist ende discoirt as in voirledenen tiden tusschen onse ǁ goede lude van Oesterwiic mit hoiren medegesellen op een zide ende dien van Oersschot mit dien van Berse ende hoiren medegesellen op dander zide hangende siin geweest om der gemeynten wille tusschen hen gelegen, dairtoe sii hen aen ǁ beiden ziden rechts vermetende waren, vervolcht siin geweest menichfuldichlec enen langen tiit, so verre dat beide die partyen voirscr. aen ons dairtoe wairheyden, rechts ende palinge tusschen hen versuekende waren ende begherden hen hoirs dancs ende vries ǁ willen in handen heren Heinrics van der Lecke, ons schouteyten van Den Bossch, in onsen name aen beiden siden, gelovende ende verbiindende op die pene van tweedusent auden scilden vast, gestede ende onverbrokelic tewigen dagen ende sonder yet dairyegen te ǁ gane of te doin bii hen selven of bii yeman anders, te houden alsulke palinge als men hen van deser gemeynten, dairom dese twist ende tebat tusschen hen geweest hadde, mit vonnisse ende mitten rechte doin soude van onsen wegen.
So eest dat wii om dit ǁ te volvueren, opdat eenyegeliic van den voirs. partien geschiede dats hen billic van rechtswegen geschien soude, in hoiren prochiekerken aen beiden siden mit enen sondachgebode, als dat gewoenlic is, enen sekeren dach dairtoe bescheiden deden ende gebieden ǁ openbaerlic in den velde opter gemeynten ende op die palen te comen bii onsen getruwen raitsluden ende ambachteren, as heren Ianne, here van Wittham, onsen drossaert van Brabant, heren Heinric van der Lecke, onsen schoutet van Den Bossch, ende heren Ianne van den ǁ Graue, onsen clerc ende secretaris, deken van Beke, dairtoe gedeputeert ende volcomelic gemechticht van onsen wegen, ten welken dage ende stat beide die partien, geliic ons dat bii onsen voirs. rade ende ambachteren aenbracht is, voir ogen quamen ǁ in beiden ziden, noch rechts ende vonnisse versuekende ende palinge begerende, geliic sii voir gedaen hadden, op die pene voirscr. so wie van hen in enigen toecomenden tiden in enigerwiis dairyegen quame of ghinge ons te verboiren, also dat daer, ǁ uut den verwillecoiren, verbonde ende versueke beide der partien, bii onsen sunderlingen bevele onse voirs. drossaert dairtoe van onsen wegen gemechticht, maende Rutghere van Lieshout, onsen man van leen, dair aen ende overstaende, na alle dien ǁ dats voir hem comen waere, wat hi den partien voirscr. van rechtswegen sculdich were te doin, dairop Rutghere voirs. also gemaent, wael beraden, bii vollen gevolge der andere onsen mannen hiernaer gescreven wiisde voir een vonnisse dat men hen ǁ palinge soude doin geschien alst recht were, dat also verre voirt gehantert wert al bii manissen ons drossaerts ende wiisdom onser mannen, dat dairtoe na ons lants gewoenten aldair hoirre seven genoempt worden ende gheeydt, vier boven ende drie ǁ beneden, die winres noch verliesers dairaen en waren, te weten siin Ian Lucaszoen, Bac Bertoudszoen, Diederic heren Emondszoen, Aert Houtappels, Willem van Aerle, Ian Stempel ende Willem Andries, die hoiren souden ende verstaen alle ǁ carten, bethoen ende wairheiden aen beiden siden die sii biibringen ende thonen wouden, ende dairna die palinge te bewisen, also alst recht were, dewelke seven persoenen voirg. na manissen ons drossaert ende hoiren wiisdom den voirs. partien enen sekeren ǁ dach tot eenre sekerre stat tot hoeren bethoen beschieden, dair die partien aen beiden siden quamen, hoir carten ende waerheiden in beiden siden thonende ende overgevende, kennende ende lyende dat hen derre aen beiden siden wael genuechden, also sii selve seiden, ǁ begerende noch ende versuekende, geliic sii voir gedaen hadden, dat men hen voirt dairnaer recht dede, also dat die voirg. seven personen dairna van ons dairtoe gemechticht bii onsen sunderlingen bevele te gaen dair die palen mitten recht staen souden, ǁ wael beraden hierop den partien dach beschieden aen beiden siden mit enen sondachgebode in hoiren prochiekerken opter gemeynten ende palen voirscr. te comen.
Op welken dach die seven personen quamen mit ripen rade, beyden den partien dair yegenwerdich ǁ staende voirscreven ende aldair ter maningen ons schouteten van Den Bossch, des gemechticht van onsen wegen, in yegenwerdicheiden beide den partien wiisden openbaerlic voir een vonnis, dat die yerste pael van der gemeynten van Oesterwiic staen soude op ǁ Bautsuoirt bi der bruggen, welken pael onse voirs. schoutet ban ende vrede geboet op liif ende op goet van onsen wegen ende op die pene van tweedusent auden scilden, hem des gedragende aen onse manne, den voirs. seven personen, voirt treckende totter ǁ molenrade van Spoerdonc aen die noortzide van den water, bii onsen schoutet gemaent wiisden eendrechtichlec voir een recht dat dat molenrat ter noortziden uuter die ander pael siin soude liindrecht van den pael van Bautsuoirt, dien onse schoutet ǁ aldair ban ende vrede oic geboet in alder manieren ende op die pene voirscr., vandair gaende tot int huys van Baest, dair die hael doin hinc, voirt bii onsen voirs. schoutet gemaent wiisden voir een recht dat die dorde pael dair wesen soude onder dien hael ǁ liindrecht van den rade voirscr. daer een pael onder dien heert gegraven ende geset wert, dien onse schoutet voirs. oic ban ende vrede geboet, in der manieren ende op die pene voirscr., voirt gaende den seven personen noch op die Steenvoirt, bii onsen schoutet ǁ gemaent wiisden eendrechtichlec voir een recht dat dair die vierde pael staen soude liindrecht van den pael te Baest voirs., dien onse schoutet aldair stac, ende geboet hem ban ende vrede als voiren in der manieren ende op die pene voirscr., voirt gaende van-ǁ dair bii Hugenvoirt op een berchsken bii onsen schoutet gemaent wesende dat toter ghemeynten toe van Beke die viiffte pael staen soude, liindrecht van den pael te Steenvoirt voirs. dien onse schoutet daerbii sette, ban ende vrede hem gebiedende as voren, behou-ǁ den dien van Oesterwiic hoiren recht, ende op die pene voirscr. onsen schoutet van alle desen zaken voirs. telken male als des noet geboirde tot onsen mannen des gedragende als dairtoe behoirde.
Ende want alle dese zaken nadat ons aenbracht is, als voirscr. steet, ǁ geschiet siin mitten rechte ende vonnisse, so eest dat wii dese palinge voirscr. in alle der manieren dat die bii onsen voirs. schoutet te deser tiit aldair opter gemeynte geset siin, als voirscr. steet, voir goet ende gerecht hebbende voir ons, onse oir ende erf-ǁ genamen, geloven te houden ende te doin houden vast ende gestede mit desen selven onsen yegenwerdigen brieven tewigen dagen, behoudelic altoes ons dairin onsen oir ende erfgenamen onser hogher heerlicheyt, allen argelist uutgescheiden, ontbieden dairom ende ǁ bevelen onsen schouteten van Den Bossch ende van Oesterwiic, die nu siin of namaels siin selen ende elken sunderlinge, dat sii ende elc van hen ten versueke onser goeder lude van Oesterwiic voirs. in den voirs. palingen alsusa geschiet, rastelic ende vredelic houden, ǁ cracht ende gewout hen dairaen afdoinde sonder enich wederseggen of ander gebot des van ons of anders yeman te verwachten van onsen wegen, den voirs. onsen goeden luden van Oesterwiic die nu siin of namaels siin selen, dairtoe willecoirende ende verlenende ǁ dat sii mit onsen schoutet van Oesterwiic ter tiit wesende, of enen persoen dairtoe orberlic dien deselve onse schoutet dairtoe setten sal ende eeden bii hoiren rade, op dese selve gemeynte selen scutten mogen alle personen of beesten die sii dairop viinden ǁ selen in hoiren stade ende dairtoe van rechtswegen niet en hoiren, op die pene van enen halven auden scilt, deen helcht ons dairaf verschinende ende dander helcht der fabriken van der prochiekerken van Oesterwiic, also dicke ende menichwerven als des noot ǁ geboiren sal, sonder argelist.
In welker dinc getugenissen wii uut onser zekerre wetentheit onsen zegel hieraen hebben doin hangen ende hebben voirt gebeden ende versocht om der meerre zekerheyt wille heren Heinric van der Lecke, onsen schoutet van Den ǁ Bossch, dairbii dese voirs. zaken van onsen wegen ende tot onsen bevele alsusa geschiet siin, ende onse getruwe manne van leen, te weten Rutgher van Lieshout, Gherit van Berkel, Willem Lucaszoen, Ian van Risingen, Ian van Brecht, Heinric Boef, Ian ǁ van Haren, Bruusten Ianszoen ende Ian Wolfairt, omdat sii dairbii ende over waren dair dese voirs. palinge alsusa mitten rechte ende vonnisse geschieden, dat sii hoiren zegelen mitten onsen hiermede aenhangen willen. Ende wii Heinric van der Lecke, ǁ ridder, schoutet van den Bossch onser genediger vrouwen der hertoghinnen voirscr., ende wii Rutgher van Lieshout, Gherit van Berkel, Willem Lucaszoen, Ian van Risingen, Ian van Brecht, Heinric Boef, Ian van Haren, Bruusten Ianszoen ende Ian Wolfairt, mannen ǁ van leen onser genediger vrouwen der hertoghinnen van Luccemborch, van Brabant ende van Lymborch voirg., kennende ende lyende dat wii dairbii ende aen siin geweest ende dat alle zaken van deser voirs. palingen mit vonnisse ende mitten rechte geschiet siin in al der manieren ǁ dat voirscr. steet, hebben ten versueke ende bevele onser genediger vrouwen der hertoghinnen voirscr. onse zegele hiermede aengehangen in orconden ende vesticheyden der wairheyt.
Gegeven ter Vueren, viifthien dage in augusto, int iair ons Heren M ǁ CCC ende tnegentich.
a aldus, lees aldus.