Regionaal Archief Tilburg, toegangsnummer 3167, Charterverzameling Oosterhout, inv.nr. 29.
1 maart 1586
Sauvegarde door Robert, graaf van Leicester etc., voor de dorpen in het land (de Baronie) van Breda, die hun bescherming biedt tegen vijandelijke legers, met de bepaling dat zij geen handel mogen drijven buiten de Baronie, vijandelijke legers niet mogen helpen en de legers van de republiek der Verenigde Nederlanden moeten helpen.
Robert grave van Leijcester, baenderheere van Denbigh etcetera, lieutenant van haere ǁ hare maiesteijt van Engelandt, gouverneur ende capiteijn generael der Vereenichde Nederlanden, doen condt eenen ijegelijcken, dat wij ter ernstiger bede ende aenhouden van de gecommitteerde van allen dorpen ǁ in den lande van Breda geleghen wezende, wij omme zekere goede insichten dezelve dorpen te weten Etten, Sprundel, Oisterhoudt, Haghe, Baerle, Donghen, Alphen ende Chaem, Ghilze Rijen, Ginneken ende ǁ Bavel, Terheijden, Teijteringhen ende Molengracht, Rijsberghen, Roosendael, Groot ende Cleijn Zundert, met allen de gehuchten, ende allen ingezetenen van dijen, midtsgaders alle heure goederen roerende ende ǁ onroerende heure huijzen, have ende beesten die zijluijden ende elck van hen binnen de voors. dorpen ende den begrijpe van dijen moghen hebben ende bezitten, bij advijs van den Rade van State neffens ons zijnde ǁ genomen ende gestelt hebben, nemen ende stellen bij deze in onze sauvegarde beschut ende bescherminghe omme aldaer binnen den voors. dorpen, vrij, onverhindert ende onbeschadicht te moghen blijven woonen ende ǁ voorts heuren goederen tot heure oirbaer ende prouffijte te moghen genijeten ende gebruijcken, zonder dat zij nochtans heure gewasse oft goederen elders zullen moghen vercoopen ofte te merckt brenghen ǁ dan binnen dezelfde dorpen respective ofte terr naester, ende hoewel oijck in de macht van onze ende de vereenichde landen bij andren eijnde ofte dat zijluijden ofte oijck ijemandt van hen eenigerhande ǁ goederen ofte waren viures ofte anderssins oft oijck eenige beesten tzij peerden coeijen ossen oft schapen oft eenige andere van de voors. vereenichde landen ofte staten onder onzen gouvernement ǁ ende gebiet zijnde zullen moghen halen, noch doen halen in eeniger wijs, zonder onze expresse ende bezundere oirloft gelijck zijluijden hen oijck zullen hebben te wachten, hen eenichsins vijandtelijck met ǁ raedt ofte daet jegens ons ofte d'voors. vereenichde landen ofte steden te draghen oft te thoonen oijck onzer ende der voors. landen crijchsvolck ende toegedane, in heure passagie oft deur tochten eenig ǁ verhinderinge ofte beleth te doen, op peijne van te verliezen t'effect van deze, ende dezelffde gehandelt ende aengegrepen te moghen wordden als openbare vijanden, zulcx wij oijck verstaen, ende ǁ willen deze onze sauvegarde van geender macht noch te weerde gehouden te wordden bij gebrecke van betalinghe der penninghen ten prouffijte ende behoeve der voors. landen aen den ontfanghers ǁ daertoe gestelt bij den voornoemde gecommitteerden alle maendt geloeft te doen, ende opdat de voornoemde ingezetenen slants van Breda om eenige voorledene zaken nijet en wordden getravailleert, beschadicht ǁ oft veroverlast, wij willen dezelve in vergheten gestelt te worden, ontbinden daeromme ende bevelen onzen lieutenant generael admirael allen gouverneurs particuliers crijchsoversten, ǁ ritmeesters, capiteijnen, officieren, soldaten ende crijchsvolcke, te voete ende te peerde, te water ende te lande, midtsgaders allen anderen onder onzen gebiet staende, van wat wezen oft ǁ standt die zijn, den bovengenoemden dorpen ende ingezetenen van dijen, ende elck van hen, tzij edelluijden oft huijsluijden, mannen ende vrouwen, jonck ende oudt, voor hen ende heure voors. goederen ǁ van deze onze brieven van sauvegarde doen ende laten rustelick ende vredelick genijeten naer inhouden dezelver ende restrinctien boven vermelt zonder daertegens te doen in eeniger manieren, ǁ noch de voornoemde ingezetenen slants van Breda te quotizeren oft belasten met eenige contributien, tzij van haver hoij stroo oft anderssins, tenzij deur onzen expressen last ende ordonnantie, op peijne van te ǁ vallen in onze indignatie, ende aen den lijve gestraft te wordden als violateurs ende overtreders van onze publicque sauvegarde, authorizerende midts dijen oijck die vande voors. dorpen, van deze ǁ onze sauvegarde alleene daer zij des noodich vinden, te doen doen publicatie ende kennisse oijck derzelver met onzen naem ende wapen te doen opslaen ende condich maken, alomme daert behooren ǁ ende tot heure meeste verzekerheijt dienlick wezen zal, willende oijck dat t'vidimus oft copie auctenticq van dezen den voornoemde dorpen ende ingezetenen, ende elcken van dijen zal strecken ende ǁ van zulcke macht gehouden wordden als t'principael, Behoudelick dat de voors. gecommitteerden sullen gehouden wezen deze tegenwoordighe te presenteren in de camere van de tresorie neffens ǁ ons gecommitteert, om aldaer geregistreert ende geverificeert te wordden naer behooren, ende dit alles bij provisie ende tonzen wederzeggen, Gegeven in s'Gravenhaghe den ǁ ijersten martij XVC zessendetachtentich, [***] ǁ Ter ordonnancie van sijne excellencie ǁ Chr. Huijgens ǁ
In dorso:
De ghecommitteerde vuijten Rade van Staten totter camere van de tresorie neffens sijne excellentie, consenteren voor zoe vele in hun is dat den ǁ inhouden int witte hun dijen werde volbrocht ende gheeffectueert in der voeghen ende manieren ghelijct zijne excellentie aldaer beveelt, ende verstaet ghedaen ǁ te worden, ende gedaen ther voors. camere den VIen martij XVC zessentachtentich ǁ R.V. Aessiveni S. van Loozen [***] ǁ
Sauvegarde voor ǁ Oisterhoudt verleent ǁ bij Robert Leijcester ǁ
Sauvegarde voor heel de ǁ Baronie van Breda ǁ 1586 ǁ